Na mijn avontuurlijke dagen in de sneeuw van Torres del Paine in Chili, ben ik ’s ochtends met de bus doorgereisd naar het Argentijnse El Calafate. In de buurt van het Patagonische plaatsje ligt de wereldberoemde Perito Moreno-gletsjer, een wonderlijk natuurfenomeen dat ik slechts van plaatjes kende, maar nu in het echt ging zien.
Dat haast niet te geloven blauwe ijs, de grootte van een stad als Buenos Aires en afbrekende brokken die als lawines in het water plonzen…
In dit artikel neem ik je mee naar de gletsjer in het Los Glaciares National Park en vertel ik je hoe ik het er ervaren heb. Ook deel ik een hoop tips met je die je kunt gebruiken voor je eigen bezoek.
Over de Perito Moreno-gletsjer
De Perito Moreno-gletsjer (niet te verwarren met het veel verder weg gelegen gelijknamige dorpje trouwens) ligt op pakweg 80 kilometer van El Calafate in het Patagonische Los Glaciares National Park, en wordt tot de onmiskenbare hoogtepunten van Argentinië gerekend.
Ik ga het niet te technisch maken, maar deze feitjes zijn te indrukwekkend om niet genoemd te hebben:
- De lengte van de gletsjer is zo’n 30 kilometer.
- De breedte bij de wand aan de voorkant is ongeveer 5 kilometer.
- De hoogte van de ijswand is op sommige punten liefst 70 meter tot het water.
- De totale oppervlakte ervan is vergelijkbaar met die van Buenos Aires (zelfs groter!).
- In tegenstelling tot een heleboel andere gletsjers groeide de Perito Moreno-gletsjer juist. De laatste jaren is dit echter niet meer het geval.
- De gletsjer is een uitloper van Campo de Hielo Patagónico Sur, een van de grootste ijsvelden buiten de poolgebieden.
- In het Los Glaciares National Park zijn nog twee grotere gletsjers: de Viedmagletsjer en de Upsalagletsjer.
Opvallend is verder dat je niet met een statische gletsjer te maken hebt: regelmatig breken er grote stukken ijs van de wand en de ijsmassa schuift zo nu en dan op, waardoor de twee delen van het Argentinomeer volledig van elkaar scheiden.
Een uitgebreid netwerk van wandelpaden biedt bezoekers de kans om de Perito Moreno-gletsjer in levende lijve te bewonderen. Ook kun je er een boottocht maken of met stijgijzers over het ijs lopen.
Overigens is het Los Glaciares National Park sinds 1981 UNESCO werelderfgoed. Het natuurgebied heeft een duizelingwekkende oppervlakte van 7.269 vierkante kilometer. Om je een idee te geven van deze grootte: denk aan drie keer de provincie Utrecht. De wandelingen in El Chaltén voeren je bijvoorbeeld ook door dit nationale park.
Mijn ervaringen bij de Perito Moreno-gletsjer
Hieronder vertel ik je beknopt hoe ik het heb gehad bij de gletsjer.
Een schilderachtige route
De laatste beetjes koffiearoma wisten de weg naar mijn neus te vinden. Net toen ik buiten wilde gaan kijken, klonk er getoeter. Ik schoot omhoog en mijn lege bakje havermout en lepel smakten op de grond.
Via mijn slaapkamerraam zag ik een witte bus klaarstaan in de nog pikdonkere straat. Een wat lomp en groot model, geen Mercedes Sprinter zoals ik die de voorbije dagen zoveel had gezien.
Het was eventjes voor negenen en tijd om naar de Perito Moreno-gletsjer te gaan.
Ik trok de deur van m’n studio achter me dicht en liep vlug naar beneden. De ijzige kou sneed langs mijn gezicht en m’n ademwolkjes tekenden zich wit af in de donkerte.
De gids heette me welkom. Ze droeg kleding die me aan een zware trektocht deed denken en ze liet me vriendelijk weten dat ik voorin naast de chauffeur kon plaatsnemen.
Het duurde bijna een uur voordat we El Calafate uitreden, omdat we van het ene naar het andere hotel kachelden om mensen op te halen.
Omdat ik voorin zat en het raam zowat tot mijn voeten doorliep, had ik een panoramisch uitzicht op het landschap voor me. Een desolate Patagonische steppe met daardoorheen een slingerende weg en knoesten van bergen, vrijwel volledig onder sneeuw bedekt.
Vanaf de bergpas die dwars door het nationale park kronkelde, zagen we de eerste brokken ijs in het water drijven. Ze hadden die opmerkelijk diepblauwe kleur die ik ook al zag bij de Grey Glacier in Torres del Paine.
Het was een voorproefje van wat later zou komen.
We stopten bij een loket om kaartjes te kopen, voor degenen die dat nog niet online hadden gedaan.
Ik was een van die gevallen.
De barmhartige Colombiaan
De jongen met dichtbegroeide stoppelbaard vroeg om mijn pinpas voor de kaartlezer te houden. Of naja, hij duwde hem er zelf zowat tegenaan.
Mijn wenkbrauwen schoten omhoog:
“Can I see the price, please?”
Ik wilde immers wel weten welk bedrag was ingetikt. Nee nee, deze scam -waarover je in Zuid-Amerika geregeld hoort- ging mij niet gebeuren. Niet dat het in een nationaal park snel zou gebeuren, maar toch.
Toen ik zag dat het bedrag klopte, gleed ik mijn kaart tegen de lezer. Op een of andere manier maakte die echter geen contact.
Mijn creditcard had ik in m’n accommodatie laten liggen, en ik voelde de bui al hangen.
Betalen ging niet, en op een vorm van coulance hoefde ik niet te rekenen. De bovenlip van de jongen krulde lichtjes naar buiten en hij keek bedenkelijk. Toen verwees hij me door naar de wifi, maar zonder creditcard was het zo klaar als een klontje dat het een kansloze zaak ging worden.
Verbijsterd beet ik op mijn rechterwang en schudde ik mijn hoofd heen en weer.
Achter me wurmde een gozer uit onze bus zich slangachtig door de menigte, en hij betaalde zonder iets te zeggen mijn kaartje. Terwijl het bonnetje uit het apparaatje rolde, gaf hij me een ferme hand en stelde zich voor als Jhoan uit Colombia. Hij wilde me klaarblijkelijk graag uit deze in eerste instantie onoplosbare situatie helpen.
In staat van totale verbazing gaf ik hem nog net geen kus van blijdschap, en zei dat ik ‘m later in El Calafate hoe dan ook terug zou betalen. Hij wuifde dit voorstel resoluut weg, alsof ik iets vreemds voorstelde.
Weet je hoe blij en dankbaar ik was?
Verderop bij de ingang kregen we iets na half twaalf een korte briefing van onze gids, over de verschillende wandelingen (groen, rood, geel, blauw en paars) en dat we om drie uur weer zouden terugrijden.
Zelf koos ik voor alleen de wandeling. De optionele boottocht hoefde van mij niet zo nodig, ook omdat ik een paar dagen ervoor al naar de Grey Glacier in Chileens Patagonië was gevaren.
Groen
Ik startte met de groene route, een van de vijf routes die rond de gletsjer zijn uitgestippeld. Na een afdaling dwars door het Lenga- en Guindobos, ving ik voor het eerst een glimp op van de enorme gletsjerwand. Toch wel heel erg imposant als je er zo voor staat hoor. Bedenk je maar eens: qua oppervlakte is deze ijsmassa te vergelijken is met Buenos Aires.
De ietwat bleke kleur had ik overigens niet verwacht, op de foto’s die ik eerder had gezien was het ijs namelijk intens blauw. Dit heeft schijnbaar alles te maken met hoe de zon erop staat, en wellicht een vleugje Photoshop daaraan toegevoegd.
Rood
Na een lange trap naar beneden belandde ik vanzelf op de rode route, nu kon ik de gletsjer vanaf lager perspectief bekijken. En erachter een reeks besneeuwde bergpieken.
Wat me opviel was de rust, ik was zowat helemaal alleen. Het gros van de mensen zat nu natuurlijk op de boot om de vaartocht te maken, realiseerde ik me. Het moment waarop ik een van de catamarans voor de ijswand zag drijven, kon ik maar amper bevatten hoe kolossaal Perito Moreno eigenlijk was.
Plots werd de stilte verbroken door een piepend en krakend geluid.
*Krrrrsshhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhh*
Ik draaide me gauw naar links en reusachtige blauwe ijsbrokken stortten het meer in, met telkens een holle knal en gesuis tot gevolg. Daarna steeg een dikke wolk ijsrook op. Ik kon de trilling zelfs voelen.
Hoewel ik het niet bijster vaak meemaak, raakte het me diep en wist ik even niet wat ik moest zeggen. Alsof er een luikje in me open werd getrokken waarvan ik de inhoud niet kende.
Aan de luidkeelse kreten van een stelletje verderop te horen, was ik niet de enige die in een ondefinieerbare extase verkeerde.
Ik pakte even een momentje van bezinning en zakte neer op een bankje. Slokje water, banaantje en… het schouwspel voltrok zich opnieuw. Echt bizar om die immense natuurkracht van de kalvende ijsblokken te ervaren. Beelden die je normaal alleen op een scherm ziet.
Geel
Na de nodige trappetjes omhoog bevond ik me op het gele deel, en stond ik plotseling recht voor de gletsjerwand. Oog in oog zeg maar. Nog steeds mooi natuurlijk, al was die euforie van net ervoor eventjes verdwenen.
Wat ik wel erg vet vond, was om het contrast tussen de lichte gletsjer en de donkere oprijzende berg ernaast te zien. De wegvarende boot leek er net een stipje bij.
Door die grootsheid voelde ik me plotseling nog nietiger dan ik me ervoor al voelde.
Blauw
Vervolgens ben ik overgevloeid in de blauwe route over een pad dat me lager en lager bracht. Tot ik op een gegeven moment op een uitkijkpunt belandde waar helemaal niemand te bekennen was. Door het kijkgat tussen de houten relingen kon ik de gletsjer als een schilderij bekijken: in het meer dreef een kolossale ijsrots, daarachter de muur van de gletsjer en daar weer achter doemden witgetopte bergen op. En om het nog surrealistischer te maken voer er een boot in een sierlijke boogvorm langs de gletsjer.
Nog geen minuut erna druppelde er een driekoppig mannengezelschap mijn hoekje binnen. Een van hen ging als een model op de reling zitten en streelde met zijn handen door z’n haren. Zijn fotograferende maat gaf hem voortdurend aanwijzingen om het er zo gelikt mogelijk uit te laten zien. Hij moest wel lachen toen ‘ie doorhad dat ik het grappig vond.
Toen ik een blik in de verte wierp, zag ik dat het trappenpad een heel eind doorliep. Ik twijfelde of ik daar nog aan wilde beginnen, volgens mij had ik het beste nu wel gehad. Aan de andere kant was er nog tijd zat, en daarom besloot ik toch maar om tot het eindpunt door te gaan. Maar niet voordat ik van mijn meegebrachte broodje zelfgemaakte hamburger met uitjes, pepertjes en ei genoot.
Later beneden heb ik ook nog even een explosieve workout gedaan door trappetjes in een razend tempo op en af te gaan. Toen ik me omdraaide keek ik uit op de bergflank waar ik net vandaan kwam, met ernaast het meer en de gletsjer en daar weer achter de torenhoge bergen. Toch nog een onverwacht vet plaatje.
Minder leuk was de ontdekking die ik kort erna deed: mijn rugzakje was zeiknat door de waterfles die kennelijk niet goed dichtzat. Inclusief mijn portemonnee, paspoort en de nodige snacks.
Rennend ben ik teruggekeerd naar de bus, waar ik nog een poosje heb gewacht op de rest van de groep. Totdat we uiteindelijk de bus in konden om aan de terugrit te beginnen.
Terug naar El Calafate
Onderweg trok het landschap in alle rust aan me voorbij. We werden getrakteerd op gigantische bergen die weerspiegelden in een sprankelend meer, ze waren naar ik schat voor 85 procent ondergesneeuwd. Het decor werd afgewisseld met uitgestrekte graslanden waarop bruine koeien aan het grazen waren.
Ondertussen ging een beker mate rond om ons van dit typische Argentijnse drankje te laten meegenieten. Aardig bitter spul, en naar het schijnt goed voor de energie.
Als afsluiter deed onze gids uit de doeken dat de Perito Moreno-gletsjer is vernoemd naar de gelijknamige ontdekkingsreiziger, die de gletsjer opmerkelijk genoeg nooit heeft gezien.
Dan heeft hij toch heel wat gemist…
Een tour doen of zelf gaan?
Je kunt zelfstandig gaan of een tour boeken. De meeste toeristen kiezen voor gemak en doen een tour, da’s ook wat ik gedaan heb.
Als je een tour hebt geboekt dan is vervoer voor je geregeld en hoef je nergens meer aan te denken. Je wordt in dit geval opgepikt en naderhand weer afgezet bij je accommodatie.
Toch is het zeker niet nodig om georganiseerd op pad te gaan en kan je het vrij makkelijk zelf regelen. Op die manier bespaar je bovendien wat Argentijnse peso’s. Wel ben je dan afhankelijk van de vaste bustijden en word je niet bij je accommodatie opgehaald.
Los Glaciares National Park is trouwens een van de populairste nationale parken in Argentinië, alles staat supergoed aangegeven en het is zodoende onmogelijk om te verdwalen. Ook wanneer je geen tour doet. Al vrij snel kom je op de boardwalk terecht en kan je aan de prachtige wandeling door het bergachtige landschap beginnen. Verrassend genoeg beland je ook in een weelderig bos, zoals ik in m’n verslag beschreef.
Enne, het woordje ’tour’ is bij de Perito Moreno-gletsjer een tikje misleidend. Het is in feite alleen vervoer wat ze voor je verzorgen, er loopt bijvoorbeeld geen gids met je mee over de boardwalk om verhalen te vertellen.
Maar of je nou zelf gaat of een tour doet, het zal je hoe dan ook best wat geld kosten (zie verder). Weet dat het elke peso dubbel en dwars waard is en je fascinerende plekken zoals deze niet vaak zult zien. En bovendien: wellicht is de gletsjer op termijn wel volkomen verdwenen, al gaan wij dat zeer zeker niet meer meemaken.
Tours kan je in El Calafate boeken, ik heb dit gedaan bij GPS Travel. Online kan ook, via Get Your Guide. De prijzen starten daar rond de 45 euro, en dit zijn zes tours die veel geboekt worden:
Welke wandelingen zijn er bij de Perito Moreno-gletsjer?
In het nationale park heeft men vijf verschillende routes over stalen en houten wandelpaden uitgezet, in totaal gaat het om 5,5e kilometer.
- Geel: de bekendste route van 600 meter, die je naar het platform met het panoramische uitzicht op de gletsjerwand leidt.
- Blauw: deze route is 1.100 meter en voert je langs de waterkant, je kunt zo de gletsjer vanaf een lager niveau bewonderen.
- Rood: ook nu is de lengte 1.100 meter, en je zult flink wat trappen moeten afdalen. Beneden kijk je uit op het punt waar de gletsjer de rotsen raakt.
- Groen: deze gemakkelijke route van 500 meter brengt je door Lenga- en Guindobossen, het is de route waarmee ik begon en zoals de kleur al aangeeft de groenste route.
- Paars: dit is de enige route zonder trappen. In 565 meter loop je parallel aan de gletsjer.
Ik raad je aan om alle routes met elkaar te combineren en er een lange wandeling van te maken. Het is de moeite om Perito Moreno vanuit alle mogelijke perspectieven te bekijken, en met een zonnetje erbij is het bovendien heerlijk wandelen.
Hoeveel tijd heb je nodig bij de Perito Moreno-gletsjer?
Wij kregen dik 3 uur om ons eigen ding te doen bij de gletsjer, de meeste mensen kozen voor zowel de boottocht als de wandeling.
Ik heb die 3 uur voor het wandelen als meer dan voldoende ervaren. In die tijd heb ik makkelijk de wandelingen -geel, blauw, rood, en groen- kunnen combineren. En daarna heb je het eerlijk gezegd ook wel gezien.
Wat zijn de openingstijden van de Perito Moreno-gletsjer?
De tijden dat je naar binnen mag zijn: 08.00 uur tot 18.00 uur van september tot en met april (het zomerseizoen) en 09.00 uur tot en met 16.00 uur van mei tot en met augustus (het winterseizoen).
In het zomerseizoen mag je tot 20.00 uur binnen blijven, in het winterseizoen tot 18.00 uur.
Wat kost de entree tot de Perito Moreno-gletsjer?
De entree tot het nationale park is op het moment van schrijven 50.000 ARS (Argentijnse peso). Je kunt dit toegangsbewijs op twee manieren bemachtigen:
- Online via de website van de nationale parken in Argentinië.
- Ter plekke. Breng cash mee, want pinnen werkt hier niet altijd. Zo werkte mijn Visa opeens niet en moest iemand het voor me voorschieten.
Weet verder dat de entree niet is inbegrepen bij de tours.
Wat kost een boottocht naar de Perito Moreno-gletsjer?
De vaartocht over het gletsjermeer is eenvoudig te boeken in het nationale park. Wanneer je het nationale park binnenloopt zie je een klein hokje met een bord waarop ‘Navegación’ te lezen valt. Vraag daar naar boottochten of een andere activiteit die je wilt doen.
Online boeken is evengoed mogelijk, dat doe je via deze website.
De boottocht over het meer naar de gletsjer kost momenteel 80.000 ARS. Kinderen tussen de 4 en 15 jaar betalen 64.000 ARS.
Deze trip staat bekend als Safari Náutico en duurt 1 uur.
Uiteraard kun je ervoor kiezen om het simpelweg bij wandelen over de boardwalk te houden. Dit is net zo goed supergaaf, zo bespaar je tegelijkertijd wat kosten plus je ontwijkt de drukte (want de meeste mensen zitten op de boot als jij aan het lopen bent). Bij de boottocht zie je daarentegen de gletsjer van dichtbij, iets wat bij de wandeling niet zo is.
Welke Glacier Treks zijn er en wat kosten ze?
Voor de trekking op de gletsjer heb je de keuze tussen de Mini Trek (1,5 uur) en de intensievere Big Ice Trek (3,5 uur). De kosten hiervan bedragen respectievelijk 395.000 tot 475.000 ARS en 550.000 tot 630.000 ARS.
Wat neem je mee?
- Breng eventueel warme kleren en een poncho mee, afhankelijk van het weer. Zelf heb ik trouwens gewoon in korte broek en T-shirt rondgelopen, was prima te doen. En dat in de winter, eind augustus.
- Neem spullen mee om te lunchen als je geen tour inclusief lunch doet. Bij de meeste tours moet je dit zelf regelen. Je kunt ook terecht in het restaurant, bij de ingang van de gletsjer.
- Een flesje water.
- Cash indien je je toegangsticket niet online hebt gekocht.
Wat is de beste reistijd voor de Perito Moreno-gletsjer?
Als beste periode om de Perito Moreno-gletsjer te bezoeken worden november tot en met februari vaak genoemd. Dit is gedurende de Argentijnse lente (november) en de zomer (december tot en met februari). In de lente heb je te maken met temperaturen tussen de 10°C en 15°C, terwijl het in de zomer eerder 15°C tot 19°C wordt.
Gezien de drukte zou ik eerder kiezen voor de schoudermaanden september, oktober, maart, april of mei. In de twee laatstgenoemde maanden is de omgeving gehuld in herfstkleuren, wat het allemaal extra mooi maakt. Wel is het in de herfst een slag kouder: 8°C tot 13°C.
De winter -juni tot en met augustus- wordt bijna overal afgeraden wegens de kou (1°C tot 5°C) en mogelijke gure weersomstandigheden, al heb ik het heel anders ervaren.
Zoals gezegd was ik er zelf in de winter, om precies te zijn tegen het einde van augustus. En hoewel het tijdens deze dagen in El Calafate niet altijd strakblauw was, heb ik over het algemeen uitstekend weer gehad. Sowieso was het bij m’n bezoek aan de gletsjer heerlijk, ik kon er dan ook met een T-shirtje en korte broek rondlopen. Een bijkomend voordeel is dat er ’s winters relatief weinig toeristen op het natuurspektakel afkomen.
Hoe kom je vanuit El Calafate bij de Perito Moreno-gletsjer?
Je hebt drie opties om bij de gletsjer te komen vanuit El Calafate, en dan reken ik de fiets even niet mee (ja, sommigen doen dit!). De afstand tussen beide plekken is circa 80 kilometer, en onderweg doorkruis je adembenemende en verlaten berglandschappen.
De meeste mensen boeken een tour. Je wordt dan tussen half negen en tien ’s ochtends bij je guesthouse opgepikt, en rijdt in zo’n 1,5 uur naar de ingang van de gletsjer.
Ook kan je op eigen houtje gaan door vanaf het busstation in El Calafate (Terminal de Ómnibus) de bus te pakken. Je bent dan eveneens om en nabij de 1,5 uur onderweg. Goedkoop is het echter niet bepaald: reken op 55.000 ARS voor een retourtje, dik 31 euro.
Je kunt er tevens voor kiezen om een auto te huren en zelf die kant op te rijden. Ik raad je aan om dit te regelen via Discover Cars.
Waar in El Calafate raad ik je aan om te overnachten?
Voor backpackers zijn er genoeg hostels in El Calafate. Plekken die ik je aanraad zijn Calafate Hostel, het America Del Sur Calafate Hostel, het Folk Hostel en het Hosteria Miyazato Inn.
Een leuke homestay voor reizigers die niet al te veel willen uitgeven aan een slaapplek en tegelijkertijd een leuke ervaring zoeken, is Kiritina’s House Homestay.
Qua hotels zijn Hotel Posada Los Alamos (vier sterren), Calafate Parque Hotel (vier sterren) en Kau Yatún Hotel Boutique (vier sterren) top. Bij het luxe Xelena Hotel & Suites (vijf sterren) heb je een fenomenaal uitzicht op Lago Argentino.
Ten slotte kun je ook kiezen voor een appartement. Fijn is dat je dan meer ruimte hebt, zelf kunt koken en misschien staat er zelfs een wasmachine voor je. Ik verbleef bij Departamentos Turisticos MD, een aanrader als je comfort zoekt en vlakbij het busstation wilt zitten.
Hoe vond ik de Perito Moreno-gletsjer vergeleken met El Chaltén?
Perito Moreno is echt een bezienswaardigheid waar alle paden tot in de puntjes zijn uitgestippeld. Het is geen pretpark, maar echt avontuur ga je hier niet vinden.
In het nabijgelegen El Chaltén draait daarentegen het puur om hiken in de wildernis, daar vind je het meer rauwere randje.
Al met al is de gletsjer absoluut gaaf om gezien te hebben, maar het avontuur van El Chaltén past meer bij me.
